Chin Politics le Tar zawtnak

Tulio cu kan ram Union of Myanmar thimnak tuahding i timhlamh liopi asi caah, maivan cahmai ah thimnak kong, ramkhel kong nih hmunhma a la ngai. Ramkhel hi zei asi ti a hngal he hngallo he kan au lulh hna i a nuampah thulh. Kan mah le tanhmi cio caah chim le au le tuan cio asi caah cu chim au tuan hnanak ahcun cheukhat pengtlang cu an harlo nain mihar tiah ti ansi i an ngeihko nain an ngeilo tiah bawmhnak hna refugees bang pek ansi thulh. Nutling patling asi komi na tling loh na chambau tiah vabawmh len hna khi zeimaw can ahcun i nautat ding hna asi ka hei ti. Khah kabia ah hunlut ninglaw, ziah hitin tlang katar tiahcun tulio Chin mi nih kan herhmi le kan tuah dingmi cu Chinism le Chin Nationalism asi deuh nain cunak cun tulio 2020 thimnak le cungsang sinak hmuh ah kan i baitak deuhmi ka hmuh tikah siseh, cun tutan 2020 thimnak tang ah Lai, Thantlang Halkha peng in thimnak ah aa cuhding tamdeuh cu kum upa ansi caah asi.

Kum upa asi caah thimnak an luh kha a palh ka ti duhnak silo in an i cuhnak i an hmuitinh ah thanchonak leiin lam le sul ti le mei pinah zeidang chimding ngeih thenglo pinah cu hmanh cu Kawl te nih heh! tiah chehhnawh ding a bawh chom mi Kawl kuttang tuanding an si caah asi. Cu nakin ngeihchia asi deuh mi cu Kawl kuttang i vai i benh le an mah nih Democracy le Federal hna pekchom longah a ngahding kansi timi ruahnak an ngeih mi ko khi asi. An pu le Kawl hmaiah aw sang hmanh a cawi ngam lo nih le Chin mipi hmai ah Cakei ka hmanh a pur ngam lai bang an i hrocer len rih. Cu bantuk minung nih Chin ram aiawh in ramkhel ah an i paih caah “tar zaw/ tar zawtnak” ka tinak asi.

Ziah tiahcun tar cu an kumkhua a upat cang tikah an kumkhua rup in an thazang le an lungthin a der cang i an seino lio bang ralthatnak le ngamhnak an ngeih tilo caah midang kuttang ah thu dir tiah fialchom mi si kha an “Amen” cang. Taktak tiahcun Union of Myanmar ahhin Federal hna Democracy khi kan pe uh tiah kutdok bang a halding kan siloh. Hi hna hi Kawl pa Kawl nu ta asi loh i anmah nih pek chom in um..ee.. a ti ding kan silo. Union of Myanmar hi Kawl ta asi loh i Kawl nih chimmi long tuahding le pekmi long coding in rak dirhmi asi loh. Anmah Kawl hna nawlngeih zat in kan ngeih ve ding asi i Democracy le Federal hna khi kan siter lai kan tuah lai kan hmanlai tiah a chim tuding kan si ve.

cu hmanh aa fiang lomi nih NLD nih a kan pek lai, USDP nih a ser lai i kan hman lai, an mah nawl lo cun ngahding kan silo timi ruahnak luklak in Chin ram le miphun aiawh dingah thutdan kawl timh hicu a poi tuk. Cunak cha cun, an kumkhua zong nih a pek cang bang an kawl ciami kha chungkhar ah dai te le nuam tein hman i Biaknak lei tuah thazang la hnaseh law a va tha deuh dah. Cucahcun tutan 2020 i Union of Myanmar thimnak ah Chin ram in pek aa timmi kan putar pawl tam u cu Chin nationalism le Chinism ruangah silo in veilo ruangah aa pe mi tar zaw tete ansi.

Panglong Ning in DASSK he Kal Ṭi Na Duh Le Miphun Party Mee Pe Uh. Panglong Biakam nak le Biahren hi Zulh ding le Tlin ter ding lawng hi an rian le kan rian cio asi (Federal Democracy in Kawlram kan ser lai ti aduh mi poah poah nih cun). Kawl ram Uktu U Nu le Ni Vung Thawk in Thang Sui, Tin Sui le Pi Ci tiang in Panglong sachok hi an hnawn ko cang. “Panglong Biakam nak hi a thar I tuah ṭhan a herh nak aum lo, 21st Panglong conference ticu hleng an kan duh or phihlik tlang velh Theology le Philosophy a si” tiah UWSA, KIA, TNLA le DMNA nih cun an ti. Cu caah NCA ah I tel an duh lo. Bilateral timi kap hnih hna tlak nak timi “LAM DANG” tu in kal an duh.

NCA cu Panglong Tlinter aduh lo mi KAWL Miphun le an hruaitu hna DAWT NAK velhle kha kan cohlang asi ko an ti phah. Hriam tlai phu (4) hna NCA lut ding ah an lemh ding mi ruah tikah a caan arau tuk rih ding asi. An lut hnu ah Hna tlak nak tuah in, Upadi ser in, Mipi sin thanh in, thimhnak tuah in, Federal Upadi suai in, cu hnu lawng ah Federal Democracy in kal ti kha asi deuh. KIA le UWSA te an hawi kom hna he NCA vung lut ding hmanh khi a tlawm bik kum (30) rau ding in Mipi Cozah nan ti mi NLD nih simankin a suai cang. Cu caah NCA hi KEICU ka lung an hring I, ka hnabei an sei lo ngai ngai. 100 ah 100 ka zumh khawh hna lo. 8888 Dothlen nak LIANPI le MANGTARA tan ah Pi Ci le Tlangcung mi hruai tu hna cu: Panglong “BIAKAM NAK” le “BIAHREN” Tlinter le cu ning in zulh bak kha; an thutiam cu a rak si.

2015 Cozah an hung tlai le cang ka in Pingpalo le Linglet (NINCANG LOIN) in Ramkhel kong a kal dih ai. Ceep cawh lio a lu lei ah an ṭhu rua! Tlangcung mi ruah chan nak “MEIHOL” ah aa cang dih cang ai.
Tlangcung mi lei hoih in a kal peng mi Pi Ci cu KAWL lei lawng ah aa mer I hnu lei a kir tik ah, “FEDERAL” zong Cite Tung ah aa chuah diam ai (Bible Um LOT NUPI bang in). Pi Ci hi a mawh lo nak aum ve. Zei tin tiah KAN PU HEN hrim zong cu Tikir khua bawi he pei an I lawh cang hi ti awk in! Acaan ah BUAL PENG RAM UK hna a lawh thulh. Kawlte ka hawikom hna nih “ VP cu Kawlram VP he aa lawh ti lo. CHIN VP tu a si cang ee” tiah an unh ṭanh nak an ka chimh ve tawn. Ka kut tang rianṭuan mi ka Dapeh pawl zong nih an chimh ve. Voi 10 reng lo a si cang lai.

Pi Ci nih hin Panglong ning in kal le Tlinter hi a duh ngai ngai ko lai. Nain a Miphun KAWLTE an hmai a zoh hna caah, Tlinter loin LAMDANG in 21st Panglong Synod tu in a kal pi hna hi asi lai.
Democracy cu Majority Mee in a kal tiah LAIKHAL Tlangval Kawi Phun le Kawi Rawh te nih ati ve btkin, hlutdaw le Cozah ahseh kan ceih vung ti ah le Federal aduh lo bik tu KAWL TE tamlatuk an um caah a ngamh ṭhan lo. Zeitintiah aho KAWLTE le an Uktu poah nih Federal hi an duh bal lo. CAKEI le MIKEI nak in an ṭih deuh. Cu caah Federal timi cu “ZALEN NAK” timi “Independence” le Zungzal I ṭhen cheuh nak asi an ti, tonte elh in Federal cu an elh ve. Hriamtlai bu in kan hal ṭhan hna. Federal tu pek loin Thahnawn, Kahthat le Cihhmit lei tu in an I lak ṭhan.

Ka ARSA ei ṭi Ka Nau Pa Salai Do Khar nih cun KAWL TUPUNG an ti cang hna khah. Pi Ci nih Panglong lei ah aa merh ṭhan khawh nak hnga: 21st Panglong Civui a kal a rang I a hlut chuak khawh zawk zawk nak hnga: Panglong BIAKAM kha an nun nak le an thahri asi mi Tlangcung mi party le an PALAI hna Hlut daw kip le COZAH kip ah hmun hma kan lak ve hi a herh bik mi asi. KAWL party le an Lalang le Tum kheng hna lawng an LAL in: Party pakhat lawng nih an kan hruai ṭhan ah cun Democracy le Federal ah kan kum avui lai lo. “CAT_KEUH” Caan le Ramkhel “Purcan” tu ah an kan lut pi diam lai.
Pi Ci le an KAWL PARTY cu CHIN MI nih mee na pek lo zong ah an sung khawh lo hrim. LUK_Aa na pek cio kha asi ko. Na minung le na mee kha Jesuh nih an herh btk in Pi Ci le Kawl party nih an herh bik mi asi fawn lo.

Pi Ci hlan lio an dirh hmun phak pi ṭhan khawh nak ding caah: Tlang cung mi LEI ah hoih in kan “CHUNMANG” le “KAN VISSION” a tling tuan khawh nak ding caah: Phung hram pi kua chung um mi Mah tein khuakhan lairel nak le Ngunsawm tling tein kan hmuh co khawh nak ding caah: LAM BI te pakhat lawng lawng aum. Cu cu Tlangcung mi hna PARTY / Miphun Party mee pek kha asi. Na chunmang le na duh herh mi (Kaa in Chimh khawh lo mi tiang telin): Kan Miphun, Kanram, Kan Nunphung, kan caholh, Nuhmei Ngakṭak, Sanltlai lo hna: Zalon nak le dam nak ding caah LUNGṬHUL loin CNLD vote cio hna u sih. SEMNAK kan LAIRAM par ve cang seh. Catialtu Peng Hlawnceu.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *